Jak długo trwa upadłość konsumencka bez majątku?

Jeśli nie posiadasz majątku do sprzedaży, postępowanie upadłościowe jest mniej skomplikowane i często krótsze. Nadal jednak konieczne jest przejście przez formalne etapy, w tym ustalenie listy długów i ewentualnego planu spłaty. Ile czasu to zajmuje?

W tym tekście przeanalizowaliśmy, ile może trwać upadłość konsumencka bez majątku. Wyjaśniliśmy, czym różni się ona od postępowania obejmującego likwidację aktywów oraz jakie etapy procedury w obu przypadkach pozostają takie same. Wskazaliśmy również, czy brak majątku oznacza brak planu spłaty. Zwróciliśmy też uwagę na sytuacje, które mogą wpłynąć na ocenę działań dłużnika przez syndyka i sąd.

Upadłość konsumencka przy braku majątku. Jak to rozumieć?

Upadłość konsumencka jest postępowaniem sądowym przeznaczonym dla osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które stały się niewypłacalne. Niewypłacalność oznacza utratę zdolności do wykonywania wymagalnych zobowiązań pieniężnych.

Celem postępowania jest przede wszystkim oddłużenie konsumenta poprzez:

• częściowe lub całkowite umorzenie zobowiązań,
• ewentualne ustalenie planu spłaty dostosowanego do jego możliwości finansowych,
• a w niektórych przypadkach – likwidację majątku i podział środków między wierzycieli.

Zdarza się jednak, że dłużnik nie posiada składników o realnej wartości ekonomicznej. W tym scenariuszu etap likwidacji (sprzedaży) zostaje pominięty. Mówi się wtedy o upadłości bez majątku.

Upadłość bez majątku pozostaje więc pełnoprawnym postępowaniem sądowym. Różnica polega na tym, że nie obejmuje etapu likwidacji aktywów, a ciężar rozstrzygnięcia przenosi się na ocenę aktualnej sytuacji finansowej oraz możliwości zarobkowych dłużnika.

Czy brak majątku oznacza brak planu spłaty?

Nie. Brak majątku nie oznacza rezygnacji z ustalenia planu spłaty. Jeżeli sąd uzna, że dłużnik posiada zdolność do dokonywania choćby częściowych spłat, może orzec plan spłaty wierzycieli. Źródłem środków mogą być m.in. wynagrodzenie za pracę, emerytura, renta czy inne stałe dochody.

Ocena sądu nie ogranicza się wyłącznie do aktualnie osiąganych zarobków. Analizie podlegają także potencjalne możliwości zarobkowe dłużnika, uwzględniające jego wiek, wykształcenie, doświadczenie zawodowe oraz stan zdrowia. Jeżeli z tych okoliczności wynika, że dłużnik mógłby osiągać wyższe dochody, sąd może ustalić plan spłaty przy założeniu pełniejszego wykorzystania jego kwalifikacji i możliwości zatrudnienia.

Jak wygląda postępowanie upadłościowe bez likwidacji majątku?

Brak majątku eliminuje etap sprzedaży składników masy upadłości, jednak pozostałe elementy procedury pozostają niezmienne. Postępowanie toczy się według tych samych zasad, z tą różnicą, że koncentruje się na weryfikacji sytuacji finansowej dłużnika. Obejmuje ono:

• ogłoszenie upadłości i wyznaczenie syndyka,
• sporządzenie spisu majątku;
• analizę dochodów oraz możliwości zarobkowych dłużnika,
• sporządzenie projektu planu spłaty przez syndyka (następnie zajęcie stanowiska co do projektu przez Upadłego oraz wierzycieli);
• rozstrzygnięcie Sadu w zakresie planu spłaty lub umorzenia zobowiązań bez planu spłaty.

Choć syndyk nie prowadzi sprzedaży aktywów, to bada prawidłowość oświadczeń majątkowych oraz ewentualne czynności dokonane przed złożeniem wniosku (np. darowizny czy sprzedaż majątku).

Ile trwa upadłość konsumencka bez majątku?

Upadłość konsumencka bez majątku jest co do zasady krótsza. Nie oznacza to jednak, że czas trwania postępowania jest zawsze taki sam:

• W przypadku braku majątku oraz stwierdzenia przez sąd trwałej niezdolności do wykonywania planu spłaty, procedura może zakończyć się stosunkowo szybko. Zwykle w okresie od kilku do kilkunastu miesięcy od daty ogłoszenia upadłości.
• Jeżeli dłużnik nie posiada majątku, ale ma możliwości uzyskiwania dochodów pozwalających na częściowe spłaty, sąd może ustalić plan spłaty wierzycieli. W takiej sytuacji postępowanie wydłuża się o okres wykonywania planu. Zazwyczaj do 36 miesięcy, a wyjątkowo do 84 miesięcy.
• Gdy sprawa wymaga szczegółowej weryfikacji czynności dokonanych przed złożeniem wniosku (np. darowizn, sprzedaży majątku), postępowanie może ulec wydłużeniu o dodatkowe miesiące lub lata.

Warto podkreślić, że na długość postępowania wpływa także szereg dodatkowych czynników, takich jak liczba wierzycieli i ewentualne spory dotyczące wysokości zadłużenia, obciążenie właściwego sądu, kompletność i poprawność złożonej dokumentacji, czy konieczność weryfikacji czynności dokonanych przed ogłoszeniem upadłości.

Kiedy syndyk może uznać, że celowo wyzbyłeś się majątku?

W toku postępowania syndyk ma obowiązek zbadać, czy przed złożeniem wniosku o upadłość dłużnik nie podejmował działań zmierzających do uszczuplenia majątku z pokrzywdzeniem wierzycieli. Szczegółowej analizie podlegają m.in.:

• darowizny dokonane na rzecz osób bliskich,
• sprzedaż składników majątku po zaniżonej cenie,
• przeniesienie własności nieruchomości lub pojazdu tuż przed złożeniem wniosku,
• wybiórcza spłata tylko niektórych wierzycieli,
• ukrywanie składników majątkowych.

Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że czynności te miały na celu wyprowadzenie majątku spod egzekucji, syndyk może wystąpić o ich zakwestionowanie, a sąd może uznać je za bezskuteczne wobec masy upadłości.

W skrajnych przypadkach działania takie mogą prowadzić do wydłużenia postępowania, ustalenia mniej korzystnego planu spłaty, a nawet umorzenia postępowania bez oddłużenia.

Jeśli zastanawiasz się, jak w Twojej sytuacji może przebiegać upadłość bez majątku i ile może potrwać, zapraszam do kontaktu. Przeanalizujemy Twoją sprawę i wybierzemy najbezpieczniejsze rozwiązanie.

+48 605 404 211 lub biuro@alicjadobosz.pl

Źródła:

Upadłość konsumencka oraz układ konsumencki. Praktyczny poradnik dłużnika, Warszawa